Helene Hanff: The Duchess of Bloomsbury Street

helenehanfftheduchessofbloomsburystreet

Een tijdje geleden schreef ik over het prachtige 84, Charing Cross Road. En zoals altijd als ik enthousiast ben over een boek ging ik direct op zoek naar meer boeken van dezelfde schrijver. In dit geval lag de keuze voor de hand: The Duchess of Bloomsbury Street is in feite een soort vervolg.

Waar Hanff in 84, Charing Cross Road ervan droomde om naar Londen te gaan maar het niet deed (voornamelijk door geldgebrek, maar misschien vond ze het ook wel een beetje eng), kreeg ze in 1971 die kans uiteindelijk toch. En dat kwam juist door dat boek: het werd heel goed ontvangen en zou ook in Engeland uitkomen, en de uitgever wilde haar graag erbij hebben in Londen.

Het treurige was natuurlijk dat Frank Doel inmiddels overleden was en de boekhandel in kwestie opgedoekt. Hanff kon nog net het ontruimde pand in voor er wat anders zat en zag de grote letters van de naam nog liggen. Er werden foto’s van haar gemaakt in het pand waar ze nooit geweest was toen de boekhandel nog bestond.

Hanff ontmoet allerlei mensen die haar op sleeptouw willen nemen: de familie van Frank Doel uiteraard, maar ook willekeurige fans die haar boek lazen en haar brieven sturen. En dat moedigt Hanff alleen maar aan: op het moment dat de publiciteitsdame van haar uitgever aangeeft dat ze niemand vertellen waar ze verblijft zodat mensen alleen via hen in contact kunnen komen praat Hanff haar daar snel vanaf:

Carmen, dear, I am not the kind of author who wants to be protected from her public. Any fan who phones might want to feed me, and I am totally available as a dinner guest. Just give out my address all over.

Hoe vaker ze wordt uitgenodigd, hoe langer ze kan blijven, tenslotte. In dit dagboek van haar verblijf in Londen komt Hanff een beetje anders over dan in haar brieven. In de brieven was ze een zelfstandige, onafhankelijke, grappige en intelligente vrouw. In dit dagboek is ze dat ook wel, maar hier lijkt ze ook wat naïever omdat ze voor het eerst op deze nieuwe plek is waar ze van alles aan bewondert. Ze is wellicht wat minder zichzelf, wat ook blijkt uit de verzuchting op de terugreis:

The plane lifted – and suddenly it was as if everything had vanished: Bloomsbury and Regent’s Park and Russell Square and Rutland Gate. None of it had happened, none of it was real. Even the people weren’t real. It was all imagined, they were all phantoms.

Maar het blijkt ook uit de titel van het boek: ze voelt zich behandeld als een Duchess, die door iedereen meegenomen wordt naar plekken die ze graag wil zien, ze wordt doorlopend uitgenodigd voor diners, lunches, uitstapjes door allerlei mensen die ze soms alleen maar kent omdat ze fan zijn van haar boek, of kennissen zijn van mensen die fan zijn van haar boek. Zo is er een kolonel die nu op het vliegveld werkt die haar begeleidt van het vliegtuig tot de aankomsthal waar Frank Doels vrouw en dochter haar opwachten, en die kolonel neemt haar ook mee op pad, bijvoorbeeld naar Eton en naar Oxford. Dat is eigenlijk de enige keer dat ze het zich niet allemaal maar laat aanleunen maar eventjes in opstand komt:

So, on the one shining day of my life when I was actually in Oxford, I’m dragged down the main street, I’m having every monument and every church pointed out by me, they’re all by Wren (everything’s by Wren), I’m hauled through Blackwell’s Bookshop table by table and shelf by shelf, and the next thing I know I’m walking around the Yard of some place called Wadham, for God’s sake. And it’s getting later and later, any minute we’ll be off to Laura’s house to meet her son for tea and after tea the Colonel and I will be leaving for London.
So I had a tantrum.
I stood in the middle of Wadham Yard and hollered: “WHEN ARE WE GONNA SEE SOMETHING I WANNA SEE?”

Dat klinkt weer even als de Hanff in de brieven. (Blackwell’s Bookshop is overigens wel echt een aanrader, mocht je een keer in Oxford komen.)

Die paar weken geniet Hanff van wat ze allemaal ziet en meemaakt, met natuurlijk een focus op het Engeland dat ze kent uit de verledens van de door haar bewonderde auteurs. Ik vond het leuk om te lezen hoe het voor haar was om eindelijk die gedroomde reis te maken, maar de originaliteit en brille uit 84, Charing Cross Road kwamen in dit boekje veel minder naar voren. Ze lijkt minder kritisch, minder autonoom misschien vooral, en het is voornamelijk een reisverslag.

Wat indirect ook opvalt is dat het tegenwoordig zo normaal lijkt om overal heen te kunnen waar je heen wil: ik ben in New York geweest en een paar keer in Londen en Oxford. Eigenlijk is dat heel bijzonder, en dat realiseer je je bij het lezen van zo’n boek weer even, want in de tijd van Hanff was dat toch nog wel een tikje bijzonderder dan nu.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s